Motor ve araç tekniği soruları: 9 soru için ne kadar çalışmalı?
Motor bilgisi, kitapta en çok yer tutan ama sınavda en az puan getiren ders. Bu sayfa hangi kısmını çalışmanın gerçekten değdiğini söylüyor.
Kısa cevap
Ehliyet sınavında motor ve araç tekniği bilgisinden 9 soru çıkar ve bu 18 puan eder. Sorular motorun temel parçaları, yağlama ve soğutma sistemi, fren sistemi, lastikler, akü ve elektrik sistemi ile periyodik bakım konularından gelir. Sınavın sadece %18’ini oluşturduğu için bu bölüme ayrılan süre sınırlı tutulmalı; asıl ağırlık Trafik ve Çevre (23 soru) ile İlk Yardım (12 soru) bölümlerine verilmelidir.
Bu bölüme ne kadar zaman ayırmalısın?
Açık konuşmak gerekirse: az. Motor bilgisi 9 soru, 18 puan. Aynı süreyi Trafik ve Çevre’ye harcasan 23 soruyu, yani 46 puanı etkilerdin. Sınırlı zamanı olan bir aday için doğru sıra şu: Trafik ve Çevre → İlk Yardım → Motor → Trafik Adabı.
Bu, motoru boş bırak demek değil. 9 sorunun 5–6’sını yapmak makul bir hedef ve bunun için aşağıdaki dört başlık yeter — motor kitabının tamamını okumak gerekmez.
En çok soru çıkan dört başlık
| Sistem | Bilinmesi gereken | Tipik soru |
|---|---|---|
| Yağlama sistemi | Motor yağının görevi: yağlama, soğutma, temizleme, sızdırmazlık. Yağ seviyesi çubukla, motor soğukken kontrol edilir. | “Motor yağının görevi nedir?” / “Yağ lambası yanarsa ne yapılır?” |
| Soğutma sistemi | Radyatör, termostat, devridaim pompası, fan. Antifriz donmayı ve kaynamayı önler. | “Motor hararet yaptığında ne yapılır?” |
| Fren sistemi | Hidrolik fren, fren hidroliği, balata, ABS. Fren pedalı boşluğu artıyorsa hidrolik kaçağı ya da hava vardır. | “Fren pedalı boşta kalıyorsa sebebi nedir?” |
| Lastikler | Diş derinliği, hava basıncı, düzensiz aşınma. Az hava = yanlardan aşınma, fazla hava = ortadan aşınma. | “Lastiğin orta kısmı aşınmışsa sebep nedir?” |
Arıza–belirti eşleşmeleri
Motor sorularının çoğu “şu belirti varsa sebep nedir” kalıbındadır. Bu liste onların büyük kısmını kapsıyor:
- Motor hararet yapıyor → soğutma suyu az, termostat arızalı, fan çalışmıyor, radyatör tıkalı
- Egzozdan siyah duman → yakıt fazla / hava az (karışım zengin)
- Egzozdan mavi duman → motor yağı yanıyor
- Egzozdan beyaz duman → soğutma suyu yanma odasına karışıyor (silindir kapak keçesi)
- Marş basmıyor, hiç ses yok → akü boşalmış veya bağlantı gevşek
- Fren pedalı yumuşak / dibe gidiyor → hidrolik kaçağı veya sistemde hava
- Direksiyon tek tarafa çekiyor → lastik hava basıncı farkı veya rot-balans ayarı
- Lastik yanlardan aşınmış → hava basıncı az
- Lastik ortadan aşınmış → hava basıncı fazla
Duman renkleri (siyah–yakıt, mavi–yağ, beyaz–su) neredeyse her sınavda bir soru getiriyor. Üçünü ezberlemek 30 saniye alır ve 2 puan değerinde.
Gösterge ve uyarı lambaları
Kolay puan burada. Lamba rengi ciddiyeti söyler:
- Kırmızı lamba → hemen dur, devam etmek motoru veya güvenliği tehlikeye atar (yağ basıncı, hararet, fren, akü şarj).
- Sarı/turuncu lamba → arıza var ama sürüşe devam edilebilir, en kısa sürede servise git (motor arıza, ABS, lastik basıncı).
- Yeşil/mavi lamba → bilgi amaçlı, bir şey aktif (sinyal, uzun far, sis farı).
Yağ basıncı lambası yandığında doğru davranış: aracı hemen güvenli bir yerde durdurmak ve motoru kapatmak. Yağsız çalışan motor kısa sürede hasar görür — sorularda beklenen cevap her zaman bu.
Ehliyetim ile nasıl yapılır?
Uygulamadaki sınavlarda motor soruları 36–44 aralığında, gerçek sınavdaki yerinde gelir. 9 soruluk bir bölüm için en verimli yol soru üzerinden öğrenmek — konu kitabı okumak değil.
- Eğitim modunda deneme çözMotor bilgisini soru çözerek öğrenmek en hızlı yol. Eğitim modunda yanlış cevabın ardından açıklama anında gelir.
- Arıza-belirti sorularının açıklamasını okuMotor sorularının açıklamaları neredeyse birer mini ders. Duman renkleri, lastik aşınması ve fren belirtileri buradan oturur.
- Konu çubuğunda hedefini 9’da 6 tutSonuç ekranında "Motor ve Araç Tekniği" çubuğu 9 sorunun kaçını doğru yaptığını gösterir. 6 doğru = 12 puan, makul bir hedef.
- Zaman kalırsa havuzu bitirMotor yanlışların "Yanlışlarım" havuzunda birikir. Trafik ve İlk Yardım havuzunu bitirdikten sonra buraya dönmek doğru sıra.
Sık sorulan sorular
Motor ve araç tekniğinden kaç soru çıkar?
9 soru çıkar ve toplam 18 puan değerindedir. Sınavın %18’ini oluşturur, yani dört dersin en küçüğü değil ama en az getirisi olan uzun konudur.
Motor bilgisi çalışmadan sınavı geçebilir miyim?
Matematiksel olarak mümkündür: Trafik ve Çevre (46 puan) ile İlk Yardım (24 puan) birlikte tam 70 puan eder. Ancak bu hiç hata yapmamayı gerektirir, riskli bir plandır. Motordan 5–6 doğru hedeflemek çok daha güvenli.
Egzozdan çıkan dumanın rengi ne anlatır?
Siyah duman yakıt karışımının zengin olduğunu, mavi duman motor yağının yandığını, beyaz duman ise soğutma suyunun yanma odasına karıştığını gösterir. Bu üçlü neredeyse her sınavda sorulur.
Bu sayfa bağımsız bir çalışma kaynağıdır ve Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ile bağlantılı değildir. Sınav kuralları, tarihler ve ücretler değişebilir; kesin bilgi için sürücü kursuna ya da resmî kaynaklara başvur.